SoCAT: Keşfetme Tutkusu

Ege Üniversitesi bünyesinde faaliyet gösteren araştırma grubu SoCAT (Bilişsel ve Davranışsal Bilimler için Bilgisayarlı Anatomik Tekniklerinin Standardizasyonu) projeleriyle ruh sağlığı problemlerine ışık tutuyorlar.

SoCAT Projesi Nedir?

SoCAT,  Bilişsel ve Davranışsal Bilimler için Bilgisayarlı Anatomik Tekniklerinin Standardizasyonu anlamına gelen Standardization of Computational Anatomy Techniques for Cognitive and Behavioral Sciences kelimelerinden oluşuyor. Son beş yıl içinde psikiyatride beyin görüntüleme çalışmaları beklenenden çok daha hızlı ilerliyor. Bundan sadece 15 yıl önce herhangi bir beyin hasarıyla ilişkilendirilemeyen pek çok psikiyatrik hastalığın, artık beyinin belirli bölgelerinden kaynaklanan doku veya işlev kusurlarına bağlı ortaya çıktığını biliyoruz. Günümüzde genetik ve diğer bilim dallarıyla yapılan işbirliği sayesinde hastalığa yatkın bireylerin, hastalık ortaya çıkmadan önce tespitine çalışılıyor. SoCAT projesinin temel hedefi beyin görüntüleme yöntemlerini kullanarak yatkın bireyleri önceden tespit ederek gerekli adımların atılmasını sağlamak.

 

SoCAT –DEP Projesi 1:

Depresyon Hastalarının Olumlu ve Olumsuz Uyaranlara Verdikleri Duygusal Cevaplar

Depresyon hastalarının hayata, kendilerine ve geleceğe olumsuz baktıkları biliniyor. Ancak, bu bakış açısının olumlu olaylara karşı nasıl olduğu net olarak bilinmemekte. Bu nedenle SoCAT araştırıcıları ilaç almamış depresyon hastalarının olumlu ve olumsuz uyaranlara karşı olan tepkilerini araştırıyorlar. Depresyonda olduğunu düşünen ve halen ilaç kullanmamış gönüllüler bu projeye katılabiliyor.

SoCAT-DEP Projesi 2:

Yüksek Risk Taşıyan Bireylerin Tespit Edilmesi

Depresyon, toplum içinde en sık rastlanan hastalıklardan bir tanesi. Her beş kadından biriyle her 10 erkekten biri hayat boyu en az bir kez depresyon geçirmektedir. Hastalığa yol açan pek çok neden olmakla beraber genetik yükün hastalık nedenlerinin en az %40’ından sorumlu olduğu düşünülüyor. Klinisyenler bu nedenle hastaların aile öyküsüne özel bir önem vermekte. Ailede depresyon geçiren bir kişinin olması hastalık riskini arttırdığını bilmekle beraber hangi bireylerin gelecekte hastalanacağını ve ne zaman hastalanacağını bilemiyoruz. Bununla beraber risk altındaki bireylerin korunması diğer önemli bir konu olarak karşımıza çıkıyor.

SoCAT-DEP projesi, ailesinde depresyon riski olan bireylerin depresyon riskini tespit etmek amacıyla geliştirilmiş bir proje. Bu proje aynı zamanda hastalığın görülmediği riskli birey beyin işlevlerini test etmeyi ve eğer mümkünse önlemeye yönelik adım atmayı planlamakta.

SOCAT-SCH Projesi

 Şizofreni, %1`lik hayat boyu görülme oranları ile genç insanları en fazla etkileyen hastalıklardan biridir. Şizofreni, tek bir hastalıktan daha çok farklı klinik tablolarla seyredebilen mental bir hastalıktır. SOCAT ekibi en gelişmiş yöntemlerle (Difüzyon Tensor Görüntüleme ve Voksel Tabanlı Analizler) ile farklı alt tiplerdeki beyin farklılıklarını araştırmaktadır. Bu çalışma hasta alım aşamasını tamamlamıştır.

 SoCAT-BIPOLAR Projesi

Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi Psikiyatri Anabilim Dalı, bipolar hastalar için özel bir klinik ve ayaktan hizmet ünitesi açan ilk hastane. Son yıllarda, kliniklerinde bipolar hastaların zihinsel işlevleri, hayat kaliteleri ve tedaviye cevaplarıyla ilgili çok sayıda uluslararası yayın yapıldı. Bipolar riski taşıyan bireylerin beyin yapılarını inceleyen bu proje hakkında daha fazla bilgi almak için araştırma grubu ile iletişime geçilebilir.

 SoCAT-ALZ Projesi

Türkiye nüfusunun yaşlanmaya başlaması ile beraber Alzheimer daha fazla görülmeye başlandı. SoCAT araştırıcıları Alzheimer’ın erken tanısının MRI ile konulması yönünde araştırmalar yapmaktalar.

Gönüllülük Hakkında Merak Edilenler

1.    Çalışmalara katılmamın bana bir maliyeti olacak mı?
Hayır. Çalışmalarımız TÜBİTAK, Ege Üniversitesi, Türkiye Psikiyatri Derneği ve Bipolar Bozukluklar Derneği tarafından desteklenmektedir. Çalışmalarda uygulanan testler ve tetkiklerin ücretleri bu desteklerle karşılanmaktadır.

2.    Çalışmalar sonucu herhangi bir zarara uğrar mıyım?
SoCAT ekibi tarafından yapılan tüm çalışmaların Etik Kurul onayları bulunmaktadır. Bu kurullar çalışmalarda hasta ve diğer gönüllerin herhangi bir zarara uğramaması konusunda çalışmayı denetlerler. Bunun yanında şu anda devam eden çalışmalarımız girişim gerektirmeyen çalışmalardır. Bu nedenle sağlığınızı etkileyecek herhangi bir müdahale yapılmamaktadır.

3.    Çalışmalara gönüllü olarak katılmanın bana bir yararı var mı?
Çalışmalar sırasında gönüllüler psikiyatri doktorları tarafından değerlendirilecek ve gereğinde gönüllülere uygun görülen tedaviler önerilecektir. Gönüllülerin zihinsel ve duygusal durumları da uygulanacak testler ve görüşmelerle ayrıntılı olarak ortaya konacaktır. Bu bilgiler hastaların kendilerine anlatılacaktır. Beyin görüntüleme çalışmalarında gönüllülerin beyin görüntüleri ilgili uzmanlarca değerlendirileceğinden, gözle görülür bir bozukluk olup olmadığı da anlaşılabilecektir. Bunun yanında bu çalışmalardan elde edilecek veriler uluslar arası dergilerde yayınlanacak bu sonuçlardan tüm araştırmacılar ve hastalar faydalanabilecektir. Unutmamak gerekir ki bugün tedavi amaçlı kullanılan bilgilerin önemli bir kısmı daha önce çalışmalara katılmış bireylerden elde edilmiştir.

4.    Çalışmaya katılamam tedavimi etkiler mi?
Hayır, aksine çalışma sırasında eğer bir ruhsal hastalık olduğu düşünülürse uygun tedavi önerisinde bulunulacaktır. Bu nedenle çalışmalara katılmak sağlığınız açısından uygun bir yaklaşım olacaktır.

5.    Çalışma sırasında hakkımda edinilen bilgiler gizli kalacak mı?
Evet. Çalışma sırasında edinilen bilgiler tamamen gizlilik koşullarına uygun olarak saklanacaktır. Elde edilen tıbbi ve bilimsel veriler, gönüllülerin kimliği kullanılmadan sadece bilimsel amaçla kullanılacaktır. Ayrıca, bu çalışmalar için Ege Üniversitesi Tıp Fakültesi’nin Etik Kurulundan onaylar alınmıştır, onay olmayan hiçbir çalışma yürütülmemektedir.

6.    Katıldığım çalışmalardan elde edilen sonuçlar bana bildirilecek mi?
Evet, çalışmaya katılan gönüllülere çalışmaların sonuçları kendilerine mektupla bildirilecek. Bunun yanında gönüllüler herhangi bir anda ekip ile bağlantıya geçip çalışmların sonuçları hakkında bilgi alabilirler.

 

SoCAT projesiyle ilgili bilgiler projenin internet sayfasından elde edilmiştir. Projelerin hangi aşamada olduklarıyla ilgili bilgiler, iletişim adresleri ve gönüllü katılım formuna ulaşmak için SoCAT internet sitesini ziyaret edebilirsiniz.

http://norobilim.com/wp-content/plugins/sociofluid/images/google_48.png http://norobilim.com/wp-content/plugins/sociofluid/images/facebook_48.png http://norobilim.com/wp-content/plugins/sociofluid/images/twitter_48.png

Comments are closed.

 

Please log in to vote

You need to log in to vote. If you already had an account, you may log in here

Alternatively, if you do not have an account yet you can create one here.